Dostupni linkovi

Ishod izbora za Evropski parlament opravdao je stahovanje mnogih. Rekordno mala izlaznost rezultirala je očekivanim jačanjem desnih konzervativnih partija i pokazala nezainteresovanost, ali i nezadovoljstvo Evropljana dosadašnjim načinom funkcionisanja Evropske unije. Za zemlje regiona, međutim, ključno je pitanje kako će novi saziv Evropskog parlamenta uticati na proces pridruživanja zapadnog Balkana.

Većina sagovornika Radija Slobodna Evropa uvjerena je da bez obzira na jačanje desnice u Evropskom parlamentu proces integracija zemalja zapadnog Balkana neće biti zaustavljen ili, kako to kaže ministar za evropske integracije Gordana Đurović, u ovom momentu, neće imati direktnog uticaja na to i objašnjava:

Mislim da je naš region definitivno prepoznat kao dio Evrope i svi ti strahovi kolike su granice Evrope da se prvenstveno odnose na istočno partnerstvo i na već višedecenijsko pristupanje Turske.
Gordana Djurović. Foto: Savo Prelević
"Što se tiče našeg regiona u ovom momentu nema direktnih refleksija. Za viznu liberalizaciju nama treba da u Evropski parlament bude konsultovan do kraja ove godine , mislim da to nama ne bi trebalo da bude problem. Nismo pred vratima Evropske unije jer ulazimo tek u proces borbe za kandidaturu i za pristupne pregovore, tako da u nekom srednjem roku nadam se će se i ovaj Lisabonski sporazum ratifikovati i da će uloga parlamenta biti veća, a time i svi naši pokušaji jači da u Evropskom parlamentu imamo partnera. Mislim da je naš region definitivno prepoznat kao dio Evrope i svi ti strahovi kolike su granice Evrope da se prvenstveno odnose na istočno partnerstvo i na već višedecenijsko pristupanje Turske. Mislim da što se tiče zapadnog Balkana da niko ne prepoznaje tu strah od proširenja".


I Dinka Živalj, portparol Vijeća za regionalnu saradnju, optimista je. Vjeruje da će zapadni Balkan imati snažnu podršku Brisela:
Većina sagovornika Radija Slobodna Evropa uvjerena je da bez obzira na jačanje desnice u Evropskom parlamentu proces integracija zemalja zapadnog Balkana neće biti zaustavljen.

"Mi ne očekujemo promjenu pristupa kao proces proširenja, nego i nadalje snažnu podršku proširenja jer je EU podrška u tom smislu konstantna jer i Evropski parlament podržava proširenje i Evropska pučka stranka je najjača snaga u Evropskom parlamentu i oni su iprije i očekujemo nadalje da će dati snažnu podršku proširenju".

Srđan Milić
Dosadašnji predsjednik Nacionalnog savjeta za evropske integracije, lider opozicione Socijalističke narodne partije Srđan Milić takođe je optimista i u prilog tome ukazuje na dvije stvari, jedna je da proces približavanja Evropskoj uniji u velikoj mjeri zavisi od ispunjavanja preuzetih obaveza država regiona:

"To su procesi koji traju u Evropskoj uniji i koji nas mogu da opterećuju samo u jednom dijelu, kada će postojati koncenuzus vezano za pristupanje Crne Gore Evropskoj uniji, ali to nije alibi da ne radimo ništa , moramo nastaviti reforme".

Kao značajno Milić smatra da treba praviti razliku između mjesta na kojima se suštinski odlučuje na temu integracija i proširenja u Briselu:

Parlamentu se daje uloga iz godine u godinu sve veća, ali uvijek postoji i taj otvoreni sukob između onoga što je izvršna vlast to jeste onoga što je Evropska Komisija i Evropskog parlamenta.
"Parlamentu se daje uloga iz godine u godinu sve veća, ali uvijek postoji i taj otvoreni sukob između onoga što je izvršna vlast to jeste onoga što je Evropska Komisija i Evropskog parlamenta".


Prema rezultatima i analizama izbora za evropski parlament koja su četiri dana prošle sedmice održani u svih 27 zemalja članica Evropske unije, opša je ocjena da su u većini partije desnog centra, ponegdje čak i ekstremne, ostvarile izuzetan uspjeh. Na primjer, desničarska Britanska nacionalna partija uspjela je prvi put u istoriji da osvoji dva mandata u Evropskom parlamentu, a ekstremna desničarska Stranka slobode u Holandiji sada je druga po snazi iz te zemlje. Prve analize ukazuju i na to da rekordno niski odziv birača od 43% znači da Evropska unija za veliki broj Evropljana je i dalje daleka i zbunjujuća, a čuju se i ocjene da je rasprava o onome što je od suštinskog značaja, nastojanja Turske i balkanskih zemalja da postanu njene punopravne članice, reforma budžeta Unije i pokušaji da se uobliči zajednička evropska politika u oblastima kao što su energija i klimatske promjene na ovim izborima bili od drugorazrednog značaja.

Pa ipak, prema riječima Borisa Raonića, dosadašnjeg člana Nacionalnog savjeta za evropske integracije iz nevladinog sektora, ovo su pitanja o kojima bi se moralo voditi računa jer se mnoge od ovih konzervativnih stranaka protive proširenju. Raonić takođe navodi i sljedeći podatak:

"Konkretno, u partiji CDU, Konzervativnoj partiji Njemačke, koju vodi Angela Merkel, njemački premijer, je zapisano da proces evropskih integracija na Balkanu se završavaju po njihovoj želji, sa Hrvatskom. Na žalost, u Crnoj Gori se nije previše razgovaralo o ovom potencijalnom problemu, ali svakako sada je pravi trenutak da razmislimo šta možemo svi zajedno uraditi na tom pitanju. Ono što je sigurno da Crna Gora na neke stvari može uticati, a ne neke ne može".

* * * * *

Više o izborima za Evropski parlament možete pročitati OVDJE.
  • 16x9 Image

    Biljana Jovićević

    U novinarstvu je od 1998. godine. Radila tri godine na Radiju Crne Gore. Od septembra 2001. je izvještač iz Podgorice za RSE, a od jula 2009. je stalni član redakcije u Pragu.

XS
SM
MD
LG