Dostupni linkovi

Vanredna vijest

Svake sekunde državni aparat troši 267 maraka


Konvertibilne marke
Državne institucije BiH, Federacija i nekoliko kantona u ovom entitetu su na „režimu“ privremenog finansiranja, koji može trajati najduže tri mjeseca, odnosno do 31. marta. Sat otkucava, od brzine formiranja vlasti zavisi usvajanje budžeta.

Prethodne godine budžeti na svim nivoima u BiH su iznosili više od osam milijardi KM (oko četiri miljarde eura). To znači da svake sekunde (danju i noću), prema istraživanju Fondacija Centar za zastupanje građanskih interesa, država prosječno potroši 267 KM.
.
Neusvajanje budžeta države, Federacije i nekoliko kantona u ovom entitetu, zatim sistem privremenog finansiranja, što je za Federaciju nametnuo visoki predstavnik Valentin Inzko, (koristeći tako svoje Bonske ovlasti), govori o odsustvu ekonomske politike, ističe profesor Univerziteta u Tuzli dr. Izudin Kešetović.

“Ono što karakteriše ovu budžetsku i kalendarsku godinu je da će objektivno BiH imati nedostatak fiskalnog kapaciteta da pokrije sve svoje izdatke u dijelu socijalnih potreba, prije svega da stabilizira dva osnovna segmenta socijalne politike, a to je sistem penzionog i zdravstvenog osiguranja i da ublaži soscijalno negativne efekte u dijelu nezaposlenosti i onih kategorija stanovništva koji žive od socijalne pomoći. Stoga je izlišno govoriti o tome da se može uspostaviti sistem ekonomskoga budžeta, odnosno da se može uspostaviti jedna ekonomska politika koja će obezbijediti ekonomski razvoj. Pretpostavke za to su bitne strukturalne promjene u cjelokupnom sistemu. BiH mora da uđe u reformu prije svega penzionog i zdravstvenog osiguranja”, kaže Kešetović.

Republika Srpska je dobila budžet od 1,6 milijardi KM. Federacija BiH planira iznos od milijardu i 560 miliona. Za institucije BiH traži se milijarda i 42 miliona KM. Sve su to viši iznosi od prethodnih godina.

Kakve su šanse da veća količina novca otvori razvojne perspektive zemlje? Evo kako na to gleda Igor Gavran, projekt menadžer Sektora za makroekonomiju Vanjskotrgovinske komore BiH:
"Prave razvojne budžete u BiH ne možemo očekivati bez radikalne reorganizacije cijele države”, navodi Igor Gavran.


“Što se tiče šansi u sadašnjim trendovima, sa postojećom ustavnom strukturom i neracionalnom administracijom, takva šansa u skoroj budućnosti definitivno ne postoji s obzirom da su trenutno budžeti praktičnou deficitu - i bez sredstava MMF-a čak ni postojeće trošenje ne bi bili u stanju da servisiraju. Znači, u jednom višegodišnjem periodu, ako ne dođe do strateških promjena i reorganizacije BiH, sigurno da budžeti tek u najboljem slučaju mogu imati neku malu razvojnu komponenetu koja bi uz sredstva od kredita Svjetske banke i drugih međunarodnih institucija mogla doprinijeti razvoju. Ali prave razvojne budžete u BiH ne možemo očekivati bez radikalne reorganizacije cijele države”
, navodi Igor Gavran.

Pijani milijarderi


Za sada postoje naznake da se povećanim budžetima žele pokriti plate i drugi izdaci za novozaposlene u administracijama na svim nivoima. Jer, već je viđeno da oni koji dolaze na vlast, dovode svoje ljude. To je zapažanje i ekonomskog analitičara iz Banjaluke Damira Miljevića.

“Ono što smo se uvjerili prethodnih godina je da je zapošljavanje u budžetskim organizacijama, odnosno u javnoj administraciji glavni način na koji političari i političke stranke namiruju svoje članove i članove porodica. Prema tome, oni su potpuno svjesni šta rade, a gdje to vodi, to njih apsolutno puno ne interesuje“, smatra Miljević.

Evo i primjera:

“Možda je interesantno Ministarstvo finansija RS koje je 2005. godine imalo 78 zaposlenih, a trenutno ima oko 260. Trenutno za nivo BiH ima raspisanih konkursa za još 300 ljudi u administraciji.”

Za troškove administracije, od države, preko entiteta do kantona - dakle bez opština, odlazi polovina ukupnih budžeta. Prošle godine u te namjene je izdvojeno preko tri milijarde KM.


(Propagandni video 'To su naše pare' Scenarista i režiser: Namik
Kabil, Produkcija: Fondacija CPI)


Građani tako, umjesto razvijene ekonomije, finansiraju „razvijeni“ administartivni aparat:

„Administracije ima više nego šetača na ulici. A bilo kakav papir počnete tražiti, samo danas, sutra, danas, sutra - to mjescima traje, a kancelarije su krcate.“

“Svugdje čekanje, svugdje redovi, svugdje takse.”

“Privreda slaba, nezaposlenost velika, administracija velika - samo se nameće po sebi da se mora učini maksimum na smanjenju, čime ćemo ostvariti velike uštede i ta sredstva preliti u oživljavanje proizvodnje.”


Kada bi u razjedinjenoj BiH postojao jasan i zajednički stav da su nova radna mjesta i razvoj prioritet, mogle bi se iskoristiti i mnoge druge mogućnosti kako bi se “povukao novac“
, ističe direktor Asocijacije poslodavaca BiH Alija Remzo Bakšić.

“I mnoge druge vrste podrške koje mi ne koristimo, naprotiv - čak plaćamo penale za već potpisane ugovore o kreditima, ne provodimo te infrastrukturne projekte jer ne postoji politička saglasnost o tome kroz čiju će avliju proći taj famozni koridr 5C”
, ocjenjuje Bakšić.

Sve to našeg sagovornika navodi na zaključak da se oni koji odlučuju ponašaju:

“Kao pijani milijarderi!”
  • 16x9 Image

    Gordana Sandić-Hadžihasanović

    Saradnik Radija Slobodna Evropa od 1996. godine. Uređivala emisije posvećene izbjeglim i raseljenim osobama. Među osnivačima prve mreže bosanskohercegovačkih radio stanica i Jutarnjeg programa "Radio 27", što je jedan od zapaženijih projekata RSE. Trenutno uređuje emisiju "Na vratima Evrope", posvećenu evropskim integracijama i obavezama BiH na evropskom putu.

Pogledajte komentare (2)

Ovaj forum je zaključen
XS
SM
MD
LG