Dostupni linkovi

Međunarodna agencija za kreditni rejting "Standard & Poors" svrstala je Crnu Goru u kategoriju zemalja visokog ekonomskog i kreditnog rizika. Reakcije domaćih stručnjaka su različite, dok jedni misle da vijest treba shvatiti kao ozbiljno upozorenje, drugi smatraju da nema razloga za uzbunu.

Crna Gora je, prema Međunarodnoj agenciji za kreditni rejting "Standard & Poors", svrstana u devetu grupu u kojoj se nalaze zemlje visokog ekonomskog i kreditnog rizika. Crna Gora se u ekonomskom smislu ne nalazi u dobrom društvu jer grupi 9 pripadaju: Nigerija, Kostarika, Gvatemala, Liban i Vijetnam. Iako je ispred Ukrajine koja je u grupi deset, Crna Gora se našla čak iza Kazahstana u grupi 8 i označena kao jedna od rizičnijih država u jugoistočnoj Evropi. Revizija izvještaja reflektuje rastuću makroekonomsku nestabilnost sa zabilježenim visokim deficitom tekućeg računa od 44 odsto bruto domaćeg proizvoda Crne Gore u prošloj godini, saopštila je agencija S&P, koja je u aprilu revidirala opštu ocjenu za Crnu Goru iz stabilne u negativnu zbog rastuće makroekonomske nestabilnosti. Rizici su povećani zbog drastičnog rasta kredita u protekle tri godine kao i zbog lošeg finansijskog profila crnogorskih banaka, smatraju u agenciji.


Ekonomski analitičar Predrag Drecun kaže da su trendovi dobro uočeni, te da se poklapaju sa njegovim prethodnim ocjenama deficita tekućeg računa i naročito spoljnotrgovinskog deficita može da ugrozi stabilnost Crne Gore.

"Tačno je da su u Crnoj Gori krediti nadrasli depozite i to je nešto na što je Centralna Banka Crne Gore upozoravala, ali ona nema te mehanizme kojima može iskontrolisati bankarski sektor da li je to propust u samoj legislativi ili u izvedbi to nije na meni da kažem."

Jedan od razloga za svrstavanje Crne Gore u grupu 9 je, prema navodima agencije S&P, rast kredita, odnosno kreditna zaduženost, kaže izvršni direktor Montenegrobiznis alijanse Darko Konjević koji napominje da se pri tom mora uzeti u obzir da je taj rast izazvan povećanom ekonomskom aktivnošću i prilično velikim prilivom investicija:

"Da je Crna Gora makroekonomski nestabilna mislim da ne stoji. Vjerovatno su oni prije svega mislili na deficit platnog bilansa, odnosno platnog bilansa plaćanja prema inostranstvu, odnosno većeg uvoza nego izvoza i povećanja uvoza u odnosu na izvoz što je isto tako posljedica velikog investicionog buma u Crnoj Gori, prije svega zbog građevinskih aktivnosti, a taj materijal se u principu sav uvozi iz inostranstva, odnosno vrlo malo se u Crnoj Gori proizvodi."

U "Standard & Poorsu" smatraju da će ovakvo rangiranje uticati, kako se navodi i na političku klimu u Crnoj Gori, kao i na beneficije koje ona dobija od dominacije nekoliko velikih banaka centralne i istočne Evrope. Ekonomski analitičar Predrag Drecun smatra da će se to odraziti na buduće investicije:

"Sve u svemu nije dobra informacija kada je u pitanju budućnost Crne Gore na trasi samih stranih direktnih investicija zato što svrstavanje zemlje po rejtingu iza Kazahstana nije nimalo perspektivna slika Crne Gore. Mislim da Crna Gora ima bolji rejting u suštini da nijesu toliko veliki rizici koliko u tom izvještaju stoje, ali ti trendovi zaista mogu da dovedu i do takvog stanja u bližoj budućnosti. Zato treba pod hitno, pod hitno uvesti mjere kojima će se Crna Gora vratiti tamo gdje joj je mjesto, a ja zaista mislim da imamo sve uslove da budemo zemlja vrlo stabilnih investicija, da budemo zemlja gdje će kreditni i biznis rizici biti svedeni na minimum jer imamo uslove kao mali sistem da sve to vrlo brzo uradimo. Prosto ne znam zbog čega je to tako, ali neko će se drugi pozabaviti sigurno i tom analizom."

Izvršni direktor Montenegrobiznis alijanse Darko Konjević kaže da zbog svrstavanja Crne Gore u devetu grupu "Standard & Poorsa" investicije u Crnoj Gori neće trpjeti:

"Zacrtane investicije ne bi trebalo apsolutno da ugrozi i ono što sam napomenuo je da Crna Gora u principu svoje dalje investicije definiše sama prije svega unutrašnjom politikom kroz politiku Vlade Crne Gore i odlukama koje oni donose."

  • 16x9 Image

    Esad Krcić

    Zahvaljujući ranom angažmanu u Radio Beogradu ostaje trajno vezan za radio, kao medij. Član crnogorskog dopisništva RSE je od 2001. Pisao je za CG Ekonomist, a realizovao je i niz radijskih i TV projekata.

XS
SM
MD
LG