Dostupni linkovi

logo-print

Balkan i Tramp: Čestitke, rezerve i nade

  • RSE

Čestitke i nada da se politika SAD prema regionu neće bitno menjati, glavne su reakcije u BiH, Srbiji, Hrvatskoj, Crnoj Gori, Makedoniji i na Kosovu, nakon što je republikanski kandidat Donald Tramp pobedio na predsedničkim izborima u Sjedinjenim Američkim Državama.

Jedan od rijetkih u Bosni i Hercegovini koji je predvidio pobjedu Donalda Trampa na 45. izborima za predsjednika SAD-a, Vlastimir Mijović, dugogodišnji novinar i urednik, vodio se logikom izbora dugom više od šest decenija.

Mijović podsjeća da se već 63 godine svakih osam godina na vlasti smjenjuju kandidati republikanaca i demokrata sa izuzetkom 1980. godine kada mandat tadašnjem republikanskom predsjedniku Džimiju Karteru nije produžen, nego je došlo do smjene nakon četiri godine.

"Ako iznenađenja ima ono je bilo samo u tome što su republikanci igrali na političkog početnika Donald Trump, a čim je dobio njihovu nominaciju on je praktično dobio i izbore", navodi Mijović, a više o reakcijama u BiH možete pročitati u tekstu Mirne Sadiković “Radikalnijih zaokreta neće biti”.

Kada je u pitanju odnos prema Srbiji, bivši diplomata i profesor Fakulteta političkih nauka u Beogradu Ivo Visković veruje da Srbija nije "troublemaker" u regionu i da će se o njoj odlučivati na nivou State departmenta, dakle, ne na najvišem državnom nivou:

„Nisam ubeđen da on puno zna o situaciji na Balkanu i verujem da će se o nama odlučivati na nivou State departmenta, odnosno, da to neće biti na najvišem državnom nivou. Mislim, međutim, da je relativno blizu trenutak kada će se sa Sjedinjenim Državama na najvišem nivou, pa i sa predsednikom Trampom, rešiti neka principijelnija i dugoročnija pitanja i kada ćemo morati sa Amerikom da raščistimo račune i utvrdimo obostrane definitivne stavove i interese, uključujući, naravno, i pitanje nesporazuma oko Kosova“, smatra Visković.

VIDEO: Građani regije o izborima u SAD


Uz čestitke, premijer Aleksandar Vučić izjavio je da Srbija želi najbolje moguće odnose sa Amerikom i naveo moguće razloge za opšte oduševljenje u Srbiji povodom Trampove pobede, koje možete pronaći u tekstu Branke Trivić i Branke Mihajlović “Trampova pobeda neće bitno promeniti politiku prema Srbiji”.

Hrvatska službena politika uputila je čestitke Donaldu Trumpu na izbornoj pobedi i očekuje nastavak dobre saradnje Zagreba i Vašingtona. Stručnjak za globalnu sigurnost Vlatko Cvrtila upozorio je, međutim, na nepoznanice oko poteza budućeg američkog predsednika, ali do inauguracije u januaru očekuje i promene.

„Tramp je velika nepoznanica, pogotovo u smislu upravljanja i vođenja jednog takvog sustava kao što su Sjedinjene američke države, ali i upravljanja onim pitanjima koja će biti vrlo važna za svjetski poredak. Mislim da će se on vrlo u sljedeća tri mjeseca vjerojatno promijeniti u jednom dijelu svojih politika.

Dok aktuelna vlast u Hrvatskoj čestita, na levom delu političke scene bojazan da bi Sjedinjene države možda mogle smanjiti svoju prisutnost na jugoistoku Evrope. Više o tome u tekstu Enisa Zebića "Službeni Zagreb uvjeren u nastavak dobre suradnje sa SAD".

VIDEO: Ambasador SAD u Beogradu o politici prema Balkanu nakon Trampove pobede

Najviši crnogorski zvaničnici i političari su uputili jednoglasne čestitke novom predsjedniku Sjedinjenih država Donaldu Trampu. U Crnoj Gori se od nove američke administracije očekuje nastavak učvršćivanja odnosa. Aktuelni premijer Milo Đukanović kazao je da je vrlo je važno da Amerika nastavi da učvršćuje svoje odnose sa Evropom.

"Mislim da je unapređenje kvaliteta u evroatlantskim odnosima ključ za mir i bezbjednost Evrope kojoj pripadamo. Takođe je važno da se kroz to partnerstvo održi očekivana pažnja prema otvorenim problemima Zapadnog Balkana, jer mislim da određena pitanja i dalje čekaju odgovore, te da ćemo te odgovore teško sami definisati bez ozbiljnije pomoći iz evroatlantske zajednice“, naglasio je Đukanović.

Komentarišući pobjedu Donalda Trampa, dugogodišnji šef crnogorske diplomatije Branko Lukovac kaže da to nije preveliko iznenađenje, s obzirom na događaje u samom finišu kampanje i činjenicu da je presudila nespremnost najvećeg dijela glasačkog tijela da izabere ženu za predsjednicu što bi predstavljalo još jedan iskorak.

Kada je riječ o očekivanjima od budućeg predsjednika SAD-a, Lukovac smatra da se veće promjene mogu očekivati na unutrašnjem planu nego na spoljnopolitičkom, što detaljnije pojašnjava u tekstu Srđana Jankovića "Bez promjene politike SAD prema Balkanu i Crnoj Gori".

Predsednik Makedonije Gjorge Ivanov je uputio čestitku novoizabranom američkom predsedniku, u kojoj se navodi da je za Makedoniju veoma važno strateško partnerstvo sa SAD i da je posebni interes za zemlju i građane zalaganje o njegovom daljem jačanju.

I predstavnici političkih partija su pozdravili izbor novog američkog predsednika, međutim u opozicionom Socijaldemokratskom savezu su rezervisaniji, i kažu da je veoma važno ko će voditi američku diplomatiju.

"Do sada nije bilo velikih razlika u odnosu na to ko je vodio administraciju. Bez razlike da li su bili republikanci ili demokrate, Makedonija je zaista imala ozbiljnu političku i finansijsku podršku. Međutim, Tramp će biti drugačiji predsednik, koji neće toliko biti prvi čovek Republikanske partije, već će najverovatnije uneti veliki deo i ličnih zalaganja, pa je zato prerano za procene", izjavila je Radmila Šekerinska, potpredsednica partije. Blagoja Kuzmanovski detaljnije o reakcijama u Makedoniji u tekstu “Makedonski predsednik veruje u Trampovu pomoć”.

Kosovski zvaničnici takođe su uputili čestitke Trampu, ali su se uz to zahvalili i Hilari Klinton na pruženoj podršci.

VIDEO: Kosovo Klintonovima s ljubavlju

Međutim, uprkos zvaničnim čestitkama i nadi u nastavak prijateljstva između dve zemlje, građani Kosova sa kojima su razgovarali novinari Radija Slobodna Evropa razočarani su zbog izbornog poraza demokratske kandidatkinje Hilari Klinton, koja je bila njihov favorit.

“Većina na Kosovu nije očekivala da će Trampa izabrati za predsednika. Polazeći od činjenice kakvo prijateljstvo imamo sa porodicom Klinton, većina je želela da Hilari bude izabrana”, kaže Sabri Sulja iz Prištine.

Građani severa Kosova međutim kažu da su očekivali ovakav rezultat te se nadaju smirivanju odnosa na relaciji SAD-a i Rusije, o čemu piše Amra Zejneli u tekstu „Nada u nastavak dobre saradnje sa SAD“.

Facebook Forum

XS
SM
MD
LG