Dostupni linkovi

logo-print

Crna Gora u 'Panamskim dokumentima': Bez poznatijih imena


Mossack Fonseca, panamska advokatska kompanija iz koje je iscurelo 11 hiljada dokumenata o offshore poslovima

Mossack Fonseca, panamska advokatska kompanija iz koje je iscurelo 11 hiljada dokumenata o offshore poslovima

Afera "Panamski dokumenti“ je dobila novi zamah objavljivanjem imena lica, između ostlih, i iz Crne Gore i ofšor firmi koje su sa njima povezane.

Na listi do koje je došao Međunarodni konzorcijum istraživačkih novinara (ICIJ), nalaze se imena 28 pojedinaca koji su kao odgovorna lica povezana sa 14 ofšor kompanija iz arhive panamske advokatske kancelarije Mosak Fonseka (Mossack Fonseca).

Osim jednog od posrednika, advokata Marka Harrisona koji je u Crnoj Gori, kao pravni savjetnik, bio učesnik brojnih privatizacionih aranžmana i poslovnih transakcija, na spisku nema imena poznatih široj javnosti u Crnoj Gori.

Međutim, sudeći po izjavi zamjenika direktora NVO MANS Dejana Milovca – to što na spisku nema zvučnih imena ne znači da važne ličnosti iz političkog i poslovnog života Crne Gore ne djeluju iz sjenke.

"Bilo je istraga pojedinih medija koje su ukazivale da su neki od tih ljudi možda korišćeni kao posrednici, a da se ne zna ko zapravo stoji iza ovih kompanija koje je registrovala panamska advokatska kancelarija. Siguran sam da spisak koji je do sada objavljen nije konačan i da možemo očekivati da možda dobijemo i neka konkretnija imena koja se mogu dovesti u vezu sa nekim iz vlasti ili poznatim pojedincima iz sfere ekonomije u Crnoj Gori“, rekao je Milovac za RSE.

Na popisu se nalaze: Vladan Kovačević, Dragan Vujačić, Srđan Stanković, Darko Perović, Nikola S. Ćetković, Ivanka Kilibarda, Milan Komljenović, Damjan Glušica, Miloš Proroković, Božidarka Komljenović, Mileva Radulović, Zvonko Vasović, Filip Vujošević, Branko Vujošević, Slobodan Perović, Aco Mrdak i stranci: Liu Dan, Roger Caurla i Ronald Peter Mortendorfer.

Ofšor kompanije sa kojima su ova lica povezana su: "Jasin Tena Ltd." (osn. 15. marta 2001.), "Chelone Limited" (21. februar 2000.), "Din-Pharm Ltd." (15. mart 2001.), "Marconio Ltd." (10. avgust 2000.), "Wicked Soft S.A." (7. jul 2009.), "NP International Limited" (23. oktobar 2003.), "Bierley Limited" (22. mart 2005.), "Velocity Transitional Solutions Ltd" (9. mart 2007.), "Sunnydale Services Limited" (29. septembar 2014.), "Amicalle Group Limited" (14. avgust 2013.), "Breakthrough PR Global Inc. (14. jun 2012.), "Transformational Development 360ºtd Limited" (25. oktobar 2007.) i "AD Moneo Ltd.) (29. maj 2009.).

Specijalno državno tužilaštvo je, u međuvremenu, formiralo predmet povodom slučaja "Panamski dokumenti".

"Postupak se nalazi u fazi izviđaja kako bi se utvrdilo da li je neko od građana izvršio krivično djelo iz nadležnosti tog tužilaštva", rekla je za RSE portparol Tužilaštva Andrijana Ražnatović.

Do pisanja ovog teksta nijesmo dobili odgovor od Tužilaštva da li će istražiti okolnosti u vezi sa objavljenim podacima, a Dejan Milovac iz MANS-a kaže da ovi podaci nijesu nikakav presedan, te da su Tužilaštvo i Policija do sada imali bezbroj povoda za istragu sumnjivih novčanih tokova.

"Postoji međunarodna pravna pomoć koje Tužilaštvo koristi kada je zainteresovano. Kada nije zainteresovano, onda se odugovlači kao što je slučaj sa nekim ofšor kompanijama koje su bliske vlastima i pojedinim krupnim biznis-igračima u Crnoj Gori. Do sada smo imali brojne investicije u Crnoj Gori, ali nijednu ozbiljniju istragu u vezi sa porijeklom tog novca“, konstatuje Milovac.

Podsjetimo. Istraživanjem Međunarodnog konzorcijuma istraživačkih novinara i njemačkog lista "Zidojče cajtung“ otkriveno je da su vlasnici ofšor kompanija koje se često koriste za izbjegavanje poreza, pranje novca i tajne transakcije, brojne javne ličnosti među kojima ima svjetskih političara, poslovnih ljudi, sportista, pojedinaca iz svijeta podzemlja...

U vezi sa, eventualnim, akterima afere iz Crne Gore, prije tek objavljenog spiska, samo je dnevni list Dan objavio dva imena, a jedan od pomenutih – savjetnik predsjednika Vlade, Vojin Vlahović je negirao bilo kakvu vezu sa panamskim ofšor kompanijama.

Inače, za ofšor kompanije, najveći dio građana Crne Gore je prvi put čuo kada je počela privatizacija nekadašnjih državnih preduzeća čiji su vlasnici, skoro po pravilu, postajale firme registrovane na egzotičnim destinacijama.

Anonimnost vlasništva privlači i brojne pojedince koji su skloni i nezakonitim poslovima, a u Crnoj Gori se već dugo sumnja da iza brojnih privatizacija stoje ljudi bliski vlasti.

Nedavno otkriven slučaj je dodatno podgrijao ove sumnje. Nikšićanka Ljiljana Glušica Kankaraš, dugogodišnja savjetnica u Ministarstvu finansija Crne Gore, navodno je zloupotrijebila povjerenje više rođaka i prijatelja na čija su imena registrovane ofšor kompanije po svijetu.

Jedan od slučajeva je primjer ofšor firme Westtrade Ltd čija je formalna direktorka izvjesna Mileva Radulović, medicinska sestra iz Nikšića čija porodica tvrdi da veoma teško živi. S druge strane, vlasnik firme koju na papiru ona vodi je Kazahstanac Sirim Šalabajev koji je svojevremeno hapšen zbog međunarodne finansijske prevare teške preko pet milijardi dolara.

Međunarodni konzorcijum novinara upozorava da objavljivanjem spiska ni na koji način ne sugerišu da su osobe, kompanije ili entitenti koji se pojavljuju u bazi podataka prekršili zakon. Uz napomenu da mnoštvo osoba i entiteta imaju ista ili slična imena sugerišu da svi korisnici baze podataka potvrde identitete lica i entiteta.

Primjera radi, na popisu se nalazi i ime Srđana Stankovića, univerzitetskog profesora iz Podgorice koji je za RSE izjavio da on nije osoba sa spiska i da nema nikakve veze sa ofšor kompanijama.

  • 16x9 Image

    Esad Krcić

    Zahvaljujući ranom angažmanu u Radio Beogradu ostaje trajno vezan za radio, kao medij. Član crnogorskog dopisništva RSE je od 2001. Pisao je za CG Ekonomist, a realizovao je i niz radijskih i TV projekata.

XS
SM
MD
LG