Dostupni linkovi

logo-print

Gubitnička matrica


Iako je posjeta slovenačkog predsjednika odgođena za narednu sedmicu, crnogorska opozicija i dalje žestoko optužuje vladajuću koaliciju da je – pozivajući Janeza Drnovšeka – zabila nož u leđa državi Srbiji. Opet Slovenci, opet Drnovšek, ponovo optužbe za izdaju nacionalnih interesa bratske Srbije – izgleda kao da se Podgorica vratila u prošlost, u one rane devedesete. Falilo je još samo da iz mraka izrone mitingaši predvođeni Šolevićem ili da se pojave predstavnici šest mjesnih zajednica da zaprijete ratom...

Istorija se, međutim, rijetko u potpunosti preslikava i ovog puta nema bojazni - iz Crne Gore niko neće ratovati. Burne reakcije više govore o političkom profilu ovdašnje opozicije. Vodeće opozicione stranke odavno se ne mogu saglasiti oko strategije političke borbe: dok se Mandićevi narodnjaci zalažu za proteste, a Popovićevi narodnjaci zagovaraju bojkot institucija, Bulatovićeva SNP stoji negdje na pola puta. Nema sloge ni oko lokalnih izbora. Zajedničke liste neće biti - pa će opozicija najvjerovatnije izgubiti vlast na Cetinju i u Mojkovcu. Lutajući političkom scenom crnogorska opozicija je posljednje tri godine provela uglavnom - svađajući se među sobom....

Sada, odjednom, preokret: tako raznorodna opozicija – koju nije mogla objediniti čak ni ideja održanja zajedničke države - postala je jednoglasna u protestima zbog najavljene posjete slovenačkog predsjednika Drnovšeka. Čak su postali veći zaštitnici interesa Srba nego Srbi u Srbiji. U danu kada je iz kabineta srpskog predjednika Tadića poručeno da je posjeta Drnovšeka normalna diplomatska razmjena, crnogorska je opozicija zagovarala narodnu pobunu. Ispada da crnogorske opozicione stranke više brinu za budućnost Kosova nego vlast u Beogradu.

U stvari, opozicioni lideri crtali su političke autoportrete. Pokazuje se da je dio opozicionih stranaka stvoren je kao puki odraz političke situacije u Srbiji. Tačnije, politički centri iz Beograda godinama su ovdje fabrikovali svoje klonove. Rađali su se, uz podršku velikog brata, crnogorski-srpski radikali, crnogorski-srpski narodnjaci i brojne druge satelitske partije koje su bile potpuno neslobodne i koje su političku strategiju dobijale iz Beograda kao upustava za upotrebu.

Bila je to matrica koju je prvo osmislio zvanični Beograd: Miloševiću je bila potrebna pokorna DPS mašinerija da bi bila pokorena Crna Gora i da bi tako, zaobilaznim putem, ostvario srpske državne interese. Zato su svojevremeno crnogorski liberali i socijaldemokrate bile toliko napadani – jer su interese Crne Gore stavljali u prvi plan. Zato je kasnije i Srbin Kilibarda – kada se priklonio Crnoj Gori - razapinjan na krst srama i zato je Milo Đukanović, nekadašnja britka sablja srpstva, proglašen izdajnikom – tek kada nije htio da učestvuje u još jednom velikosrpskom ratu.

Stvari su se ovdje vremenom izmijenile: Đukanović je naučio lekciju i zaboravio na svoj lik iz devedesetih. Crna Gora je počela da zagleduje u sebe i svoje interese.

Problem je, međutim, što crnogorska opozicija ne umije da izvuče porke iz prošlosti i što uporno ponavlja gubitničku matricu. Ako je nekad bilo politički unosno slušati samo zvuke taktova iz Srbije, sada crnogorska opozicija mnogo rizikuje. Liderima opozicionih stranaka, koji sanjaju jedinstvo sa Beogradom, moglo bi se desiti da se probude u nezavisnoj Crnoj Gori, a da ih niko išta nije pitao.
XS
SM
MD
LG